Blogdan al haberi vaziyetine nicedir aşinayız ama son haftalarda İran’da yaşananlar, olmazsa olmaz addettiğimiz demokrasinin bekçisi, dördüncü kuvvet gibi sıfatlarla taçlandırdığımız geleneksel medya ve işe yaramaz, vakit öldürücü damgasını vurduğumuz sosyal medya araçlarına bakışımızı da tekrar gözden geçirmemize sebep oldu. Düne kadar sarsılmaz tahtlarında kaykılarak oturan New York Times, CNN, Guardian gibi atardamar medya kuruluşları totaliter İran rejiminin kanlı sansürü altında ezilince ve uluslararası basın mensupları İran’da barınamaz noktaya getirildiğinde, Youtube, Flickr, Facebook, Twitter gibi sosyal medya sitelerine haber/resim/video yollayan vatandaş gazetecilerin görgü tanıklığına teslim oldular. Sosyal medya sitelerinin bu süreçte oynadığı en önemli rol ise İran vatandaşlarının sesini dünyaya duyurmak ve geleneksel medyaya haber kaynaklığı etmenin ötesinde, bizzat protestoların organize edilmesine aracı olmalarıydı. Ancak yine de olup bitenlere İran’ı “Twitter devrimi” klişesine indirgemeden veya internet eşittir demokrasi gibi siber-ütopik bir balonla havalanmadan bakmakta da sonsuz fayda var.

Medya nasıl sınıfta kaldı?

İran’da protestoların başladığı 13 Haziran Cumartesi gecesi Körfez Savaşı’ndan yadigar bir refleksle CNN-Amerika ekranlarını açanlar, Larry King Show’un tekrarlarıyla karşılaştılar. Aynı saatlerde CNN-Amerika’nın web sitesindeki manşet ise, ülkede süregelen analog televizyondan dijitale geçiş çalışmaları gibi son derece rutin bir mesele üzerineydi. Geleneksel medyanın İran haberini amatörce atlaması Twitter’cıların gözünden kaçmadı. “CNN Fail” (CNN sınıfta kaldı) başlığı altında binlerce Twitter kullanıcısı CNN’i eleştiren postalar kaleme aldı. New York Times’in tecrübeli editörlerinden Bill Keller’in Tahran’dan yazdığı ve Ahmedinecat’ın olaylardan daha da güçlenerek çıktığını iddia ettiği ilk analizi de sosyal medya kanallarında ve bloglarda büyük eleştiri topladı. Diğer yandan İranlı Twitter kullanıcıları, gelişmeleri Azadi caddesinin göbeğinden dünyaya duyurmaya devam ediyorlardı. Google, 19 Haziran’da İranlı vatandaş gazetecilerinin seslerinin daha büyük kitlelere ulaşmasına yardımcı olmak amacıyla Farsça’dan İngilizce’ye tercüme aracını yayına sokarken, Facebook da Farsça beta versiyonunu hayata geçirmekle meşguldü.

Dış politika değişiyor

Yeni medya araçlarının protestoların organize edilmesinde ve dünyaya hızla aktarılmasındaki gözardı edilemeyecek rolü, bilgilendirme ve bilgi edinme dinamiklerinin geri dönülemeyecek ölçüde demokratikleşmeye başladığının müjdecisi olmakla kalmıyor, aynı zamanda üç maymun stili dış politikaların da önünü kesmeye dair küçük de olsa bir ümit taşıyor. Örneğin, Twitter’ın İran’dan haber almanın birincil kanalı haline geldiği aşikar olduğunda, halihazırda İran ile resmi diplomatik ilişkileri olmayan Amerika Dışişleri Bakanlığı, Twitter yöneticilerinden siteye erişimi engelleyecek rutin bakım-onarım çalışmasını ertelemelerini talep etti. Kurucusu Biz Stone bu öneriyi ‘Twitter’in İran için kritik bir iletişim aracı haline gelmiş olması sebebiyle’ kabul ettiklerini açıkladı. Kendi seçim kampanyası için de sosyal medya ekmeğini epey yemiş olan Obama ise, 23 Haziran’daki basın toplantısında prestijli ikinci soru hakkını Huffington Post blog yazarı Nico Pitney’ye vererek yeni medyacılara meşruluk kazandırdı. Seçimlerden bu yana sosyal medya ağlarını kullanarak iletişime geçtiği İranlı vatandaş gazetecilerden aldığı bilgiler yardımıyla yaptığı detaylı yayınlarla sivrilen Pitney ise, Obama’ya bir İran vatandaşından gelen soruyu yönelterek yeni medyanın katılımcı niteliğine vurgu yapmış oldu.

İngiltere Başbakanı Gordon Brown da, 19 Haziran’da Guardian’a verdiği röportajla konuya dahil oldu ve ‘Dış politika bir daha asla aynı olmayacak’ diyerek, teknolojik gelişmeler sayesinde dış politikanın seçkinlerin tekelinden kurtulacağını, hızlı ve aracısız bilgi akışı sayesinde bundan böyle Ruanda benzeri krizlerin yaşanmayacağını iddia etti.

Yeni değil

Elbette soykırımların tedavülden kalkmasının garantisi Twitter olsaydı hayat da tadından yenmezdi. Ancak iş bu kadar basit değil. Telgrafın icadından beri her yeni teknolojide karşımıza çıkan, işte şimdi yırttık tadındaki teknolojik-ütopyacılık, yeni yüzyılda da internet eşittir demokrasi şeklinde zuhur ediyor. Oysa nasıl ki kablolu televizyonun icadı 1960’larda ümit edildiği üzere suç oranlarını düşürmeye yaramadı, internet teknolojileri de tek başlarına totaliter rejimlerden demokrasiye geçişin anahtarı değil maalesef. Taze politik oluşumlar her daim yeni teknolojilerden faydalandılar, bundan sonra da faydalanmaya devam edecekler. Devrimciler 1979’da Humeyni’nin konuşmalarını kasetlerle yayıyordu, yeni jenerasyon İranlı aktivistler ise protestoları organize etmek için Twitter’ı, Facebook’u ya da Farsça sosyal medya sitesi Balatarin’i kullanıyor. 2001 yılında Filipin Devlet Başkanı Estrada karşıtı onbinlerce gösterici cep telefonu mesajları (SMS) ile organize olarak sokaklara döküldü. 2004’ün Kasım’ında Cumhurbaşkanlığı seçiminde yaşanan hilelere karşı düzenlenen Ukrayna’nın Turuncu Devrim’i SMS’lerin yanı sıra interneti de kullanarak ilk internet devrimi olarak kayıtlara geçti. Onu 2007’de bloglar ve Twitter benzeri yorum kutucukları olarak tanımlanabilecek Cbox ile organize edilen askeri cunta karşıtı Burma protestoları izledi. Geçtiğimiz yılın Aralık ayında 15 yaşında Alexis Grigoropoulos’un öldürülmesi sonrası sokaklara çıkan Yunanistanlı öğrenciler, Nisan ayında seçim sonuçlarını protesto eden Moldovalı gençler de Twitter ve Facebook ile organize oldular.

Örneklere bakıldığında heyecanlanmamak çok zor. İnternet teknolojilerinin, yeni medya ve sosyal medya araçlarının hem medyanın daha katılımcı ve eşitlikçi bir modele dönüşmesi, hem de totaliter rejimlere karşı demokratikleşme kavgasında oynadıkları rolü yadsımak imkansız. Ancak Bush’un eski Ulusal Güvenlik Danışmanı Mark Pfeifle misali ‘Twitter’a Nobel Barış Ödülü verilsin!’ ga
zına gelmeden önce, sözkonusu devrim çabalarının altında yatan politik ve sosyal mekanizmaları incelemekte de fayda var, tabii gözümüzü de internetten ayırmadan…

** 12 Temmuz Pazar Radikal 2‘de yayinlanmistir.

- Date edilecek adam/kadin kalmadi. Bunu zaten senelerdir bekar arkadaslarimin tak etti canima hulenn serzenislerinden biliyodum ama gecen gun aldigim bi email ile durumun vahematini iyice kavradim. Bu arkadasim baska bi arkadasina sevgili ariyomus. Kisi genc guzel, kariyer sahibi ve supermis, gerekirse resim de yollayabilirmis, acaba elimde uygun bir aday var miymis. Abi bi arkadasina hic tanimadigi bir insanin hic tanimadigi ve tanimadigin bir arkadasini ayarlamaya calismak (bu arada ayri sehirlerde ikamet ediyoruz) nasil bir zurnanin dirt dedigi yerdir? İsin absurd tarafi ben eskaza bu ayarlamayi yapsam, bunlar 2 ay sonra da evlenirler. Hayir ben ne anlarim benim model zaten fabrika cikisi hatali da -herkesin her saniye ay adammm yok kizz yokkk diye sikayet etmesi sonra da yil basina 32 tane dugune gitmemiz beni taskinliklara surukluyor sevgili Nils ve ucan kazlarim. Bu duruma kapanin elinde kalma sendromu desek olur herhalde. hayir sendrom zaten yabanci kelime kapanin elinde kalmayi da Pinar Aylin cevirsin Oxford duzeyi Ingilizcesiyle al sana 2010 eurovizyon besincisi mis gibi sarki.

- Alacak tek bir kilo ve yapacak tek bir paranoya kalmadi. “Ufff acayip siskoyum” dedikce “yavru gibisin” diyen ulubey, “hic bile cok tatlisin” diyen annem (tatli bizim ailede siskonun kod ismi oluyo gibi de bi paranoyam var cunku) ve olaya “atmaaaaaaaaaaa” diye apayri bi boyut getiren paslinin gazlariyla edindigim sahte kendine guveni gecen gun okuldaki guvenlik gorevlisinin “how’s the baby ?” demesiyle yitirdim ve aninda abi adam beni hamile sandi yaaalanarak teselli tutmaz bi krize girdim. Eve donerken metroda lan acaba harbiden hamile gibi mi gorunuyorum diye paranoyanin dibine vurup karnimi tutarak insanlarin bana yer verip vermeyecegini kontrol etmeye basladim. Ama New York’da alti aylik hamile olsan kimse diil yerini gunahini vermeyecegi icin bu testimden pek sonuc alamadim. Bir iki gun sonra ayni guvenlik gorevlisinin “how’r you baby?” demesiyle biraz rahatladim ama yaptigim olum rejimi sonuc mu verdi yoksa adam ilk sefer de how’r you baby demisti de ben mi yarasi olan gocunurlanmistim karar da veremedim.

- Blog yazmayan kalmadi. Gecen gun ulubeyin nolur degistir sunlari duz beyaz bisi sur bak ben vericem manikur parani diye yalvararak yanlis taktikle kume dustugu ve benim oldur allah vazgecmedigim cart kirmizi yenik ojeli parmaciklarimla bi saydim ki, bugune bugun 8 adet blogun hayata gecmesine on ayak olmusum. Bugun bunlardan kimisi hayatta kimisi can cekisiyo gerci ama len acaba bi Mujdat Gezen blog merkezi mi acsam naapsam diye de dusunmedim diil.

- Ve son olarak sevgili esmeraylar…Michael Jackson kalmadi

- turk medyasinin bloglanmaya basladigini farketmissinizdir belki. Oray Egin Kent Fisiltilari’ni, Rolling Stones’un genel yayin yonetmeni ve muzik yazari Mehmet Tez hafif muzik’i, ex-Aksam yazari Mahsun Forutan ve 2 Elf’i de Bizi Bozmaz’i yaziyorlar. Ki Forutan’in mainstream medyadan tamamen elini etegini cekip kendini full time blog yazarligina verdigini de dip notlayalim. Simdi dibi tutmus tutmamis kritigine girmiycem bu bloglar icin –o baska sefere daha sakal sivazlayici bir yazi konusu cunku- ama diyebilirim ki halihazirda bu yazarlari ve stillerini seviyorsaniz, bloglarini da cekinmeden okuyun..
- 2 tane kiz kesfettim. Birinin adi I am Not Your Freud, oburu de unintended. Avusturyada yasayan kankalar, pek kuzu pek tatlilar. Bidir bidir yaziyolar.. Ilk new yorka geldiim zamanlarimi hatirlatiyo bana bu hatunlar midir nedir. Ah be sevgili okur bi zamanlar ben de kizlarla NYU partilerini basar, buzluktan grey goose kapar alemlere akardim. Simdi camasir suyu reklamlarindaki teyzeler beni sulu goturur susuz getirir valla. Sigara icince vicdan azabi cekecek kadar yasliyim demis miydim?
- En superini en sona sakladim. Peygamberimi buldum mudur nedir. “Vücut orantısıyla full ekranı doldurma kapasitesine sahip televizyoncumuz Reha Muhtar” yorumuyla kalbime taht kuran Madi Clara’nin hastasiyim, yalakasiyim, hayraniyim. Aksam’dan Yigit Karaahmet‘in yazdigi blogun 2 aylik falan omru var ama yakinda bombasyon mesur olur suphem yok. Madi gay argosunda kotu, fesat anlamina geliyor bilmiyorsak ogrenelim..sonra supriz olmasin. Burasi diger bi favori blogum dlisted kivaminda ama daha da banal, bildigin iftira atan, dedikodu yapan, acimadan en sevdiginiz ailenizin sanatcilarinin ipini pazara cikaran vicdansiz bir blog. Kaldiramayacaksaniz lutfen okumayin. Sonra blog mafyasi Ip adresinizin pesine duser demedi demeyin.
- Beleyken bele iste. gidin kosun oynayin gezin dolasin geri gelin. Du bakiym tulbent de koyim sirtiniza. hah hadi bakalimmmm…

bu arada bitch pleeze nasil bisi yenir mi uflenir mi diosaniz
bu sahane phrase’in universal sozluk anlami olarak Suri Cruise’in beyni yikanmis nane limon surat annecigi KAtie Cruise’a bakarkenki resmini kanit minvalinde sunarim
iste bitch pleeze budur:

size daha iyi hizmet verebilmek icin yeni blogger’a geciym diorm
cok yavas ve gerzo cunku benimkisi artik
ama gecince butunnnnn commentlerim silinio
pufff
bunun caresini bilen techwizler bana email atar mi
mucuksokalipso